Weiland naast woning, spuitzone nodig?
In de rechtspraak geldt als uitgangspunt dat er in beginsel een minimale afstand van 50 meter nodig is tussen de grens van een gevoelige functie, zoals een tuin, en de grens van een agrarisch perceel (lees: agrarisch functievlak). Deze richtafstand is in de praktijk verworden tot bijna wetgeving. Het wordt op dit moment heel rigide toegepast door veel gemeenten, terwijl je onderbouwd mag afwijken.
Het is vooral een juridische afstand geworden, want het wordt toegepast op vrijwel alle open teelten, of het nu grasland is of een perenboomgaard, het maakt niet uit. 50 meter is 50 meter. Hoewel ik zelf ook jurist ben en heus de achtergrond wel begrijp, vind ik dat de juridische kijk op zaken vaak heel beperkt is. Het leidt vrijwel nooit tot een oplossing. Het is als kijken naar de werkelijkheid door een rietje. Je doet alsof de ‘echte wereld’ niet bestaat, zoals de nieuwste ontwikkelingen in de land- en tuinbouw qua driftreductie of teeltmethoden. Of een perceel dat weliswaar een agrarische bestemming heeft, maar waar geen teelten aanwezig zijn. Gelukkig zijn er rechters die de in beroep aangevoerde bestaande situatie van een perceel wel degelijk mee laten wegen in uitspraken over spuitzones, zoals in Rechtbank Oost-Brabant, 18 mei 2026, SHE 25/2951.
De ETFAL-afweging – het evenwichtig toedelen van functies aan locaties – is een belangenafweging en een evenwicht vinden tussen de verschillende functies, het bestaande gebruik van locaties en de omgeving. Wat voorrang heeft en wat de risico’s zijn verschillen per locatie. Ik zeg niet dat deze afweging eenvoudig is, maar het te simpel om telkens heel rigide vast te houden aan de 50 meter afstand.
Een weiland wordt hooguit 2x per jaar bespoten tegen onkruid (neerwaarts) en laag. Dat is niet te vergelijken met een productie-perenboomgaard die zeer frequent en op- en zijwaarts wordt bespoten. Tegen onkruiden, maar ook tegen schimmels en insecten. Ook de middelen die gebruikt worden zijn om die reden verschillend. Scheer dus niet alles over één kam qua risico op drift of verdamping richting woningen.
Wil je meer weten over spuitzones? Leer hoe je een locatie-specifieke onderbouwing opstelt of betrekt in de ETFAL-afweging.
Doe mee met de praktische cursus Spuitzones in de gemeentelijke praktijk op 24 juni 2026 in Houten.
Lees meer over deze cursus.
